In het energieakkoord is afgesproken dat er vijf kolencentrales gesloten

worden. Daarmee blijven er vijf kolencentrales over in Nederland.

Drie daarvan zijn nieuw, ietsje schoner dan de huidige, maar ook veel groter, en

het netto resultaat daarvan is dat de CO2-uitstoot in Nederland niet gaat dalen. Dat

het energieakkoord de vijf oude kolencentrales dicht krijgt is winst. Dat er

met het energieakkoord meer duurzame energie bij komt wellicht ook, maar

uiteindelijk is ons klimaat niet gebaat bij meer zonnecellen of windmolens

maar vooral met minder steenkool, aardgas en olie. En ons klimaat heeft

haast. We moeten voor 2020 onze uitstoot sterk zien dalen. Dat is geen

willekeurige datum maar heeft alles te maken met de hoeveelheid CO2 in de

lucht die dan een kritische grens nadert. In Nederland is veruit de

makkelijkste stap die we daarvoor kunnen maken het uitfaseren van ook de

laatste vijf kolencentrales, over zeven jaar dus.

 

Kan dat zomaar? Kolencentrales uitzetten? Ja, dat kan zomaar. Gaat het licht dan uit? Nee,

want energiebedrijven hebben een overschot aan energiecentrales gebouwd. We

kunnen morgen alle kolencentrales uitzetten, er zijn genoeg door aardgas aangedreven

centrales om het gat te vullen. Op dit moment gebeurt het

tegenovergestelde. Aardgas is duur dus bedrijven als Essent, Nuon en GDF

Suez kiezen ervoor om hun kolencentrales voluit te laten draaien. Er staan

zelfs aardgascentrales stil.

 

De kolencentrales zijn nog eens extra goedkoop geworden omdat in het

energieakkoord bovendien de kolentax is afgeschaft. Daarnaast wordt er subsidie gegeven

voor het verbranden van houtsnippers in kolencentrales, wat aan u

verkocht wordt als groene stroom. Toegegeven, de stroomrekening gaat wel omhoog

als we deze te goedkope stroom verbieden en Essent, Nuon en GDF Suez zien

de miljarden die ze hebben geïnvesteerd in drie fonkelnieuwe kolencentrales in

rook opgaan. Daar staat tegenover dat we ze helpen met het rendabel houden

van hun even dure gascentrales. Centrales die ook veel makkelijker te

combineren zijn met het steeds grotere aandeel duurzame stroom op het net.

En eerlijk gezegd is de vraag of alle kolencentrales uitgezet kunnen worden, de verkeerde.

Ze aan laten staan kan zeker niet. Als we niet in 2020

alle kolencentrales hebben uitstaan,is een stabiel klimaat een verloren

zaak. En zonder stabiel klimaat geen economie die van die stroom gebruik

kan maken.

 

De grote vraag is dus niet òf we de kolencentrales voor 2020 gaan sluiten, maar hoe.

(Want willen we binnen de grenzen van ons ecosysteem blijven dan is er geen

andere keuze.) Gaan we steenkool zoveel belasten dat

het niet meer uit kan? Gaan we de eigenaren van de kolencentrales uitkopen?

Gaan we net als bij het sluiten van de kolenmijnen in 1974 een

sluitingsplan maken? Voor dit soort oplossingen hebben we de politiek

nodig, en die laat het nogal afweten op dit punt. De invloed van Essent,

Nuon en GDF Suez op de besluitvorming is blijkbaar te groot. We kunnen

wachten tot ‘men’ iets gaat doen of ‘iemand’ de briljante uitvinding doet

die kolencentrales overbodig maakt… Maar even serieus, het gaat hier om

ons overleven. Ga je daar op gokken als er zoveel op het spel staat?

En omdat we nog maar zeven jaar de tijd hebben, komen we er ook niet met goedbedoelde

losse acties en campagnes. We hebben een antisteenkoolbeweging nodig die

doet wat nodig is om zijn doel te halen en strategisch kan organiseren.

Organisaties die de krachten bundelen door – om te beginnen – hetzelfde doel

nastreven: het uitfaseren van alle steenkoolcentrales vóór

2020.

 

Het sluiten van de kolencentrales zullen we zelf moeten doen. Jij dus,

samen met mij en vele anderen. Door massaal over te stappen en je

werkgever, school of sportvereniging te vragen hetzelfde te doen. Door

politici en energiebedrijven duidelijk te maken dat het voor 2020 afgelopen

moet zijn met die kolencentrales. En door voor de poort te gaan staan. En

misschien zelfs door naar binnen te rennen en de stopknop in te drukken – die

in elke kolencentrale te vinden is. Door als je in de rook van een

kolencentrale woont in Geertruidenberg, Amsterdam of Rotterdam je buren te

vertellen over de gezondsheidschade die dat veroorzaakt. Energierevoluties

komen er niet vanzelf. We moeten zo radicaal zijn als de realiteit

en het sluiten van de kolencentrales afdwingen.